Słownik kulinarny

Niektóre przepisy kulinarne wymagają od nas zapoznania się ze składnikami, których nigdy w kuchni nie używaliśmy lub czasem nawet nie widzieliśmy na oczy. Podobnie ma się sprawa z przyborami kuchennymi. Przygoda w kuchni może być całkiem odkrywcza, dlatego zamieściliśmy słownik pojęć związanych z kulinarnymi odkryciami: od pojęć trywialnych i znanych po te mniej powszechne, ale wciąż ciekawe.

Jalapeño

Jalapeño-

dmiana papryki o niewielkich owocach, ceniona ze względu na ostry smak. Dojrzałe owoce osiągają rozmiar od 5 do 9 cm i mają czerwoną albo częściej zieloną barwę. Jej nazwa pochodzi od miasta Xalapa (stan Veracruz), gdzie była początkowo uprawiana. Główne rejony uprawy jalapeño to stany Veracruz oraz Chihuahua a także Nowy Meksyk w USA. Inne nazwy tej papryki to m.in.: cuaresmeños, huachinangos i chiles gordos.

Czytaj dalej »

Zupa gulaszowa

Zupa gulaszowa (węg. gulyás, gulyásleves) – jedna z najpopularniejszych tradycyjnych potraw kuchni węgierskiej. Podstawowymi jej składnikami są smalec, mięso, papryka (słodka i ostra) oraz cebula.

Czytaj dalej »

Yakitori

Yakitori (jap. 焼き鳥 yakitori?) – potrawa z kilkusetletnią tradycją, pochodząca z Japonii. Jest to szaszłyk drobiowy, opiekany na węglu drzewnym, umieszczonym w wąskich grillach.

Czytaj dalej »

Yaki-udon

Yaki-udon (jap. 焼きうどん?) – danie regionalnej kuchni japońskiej.Pochodzi z Kiusiu, obecnie znane w innych regionach (patrz: yaki-soba). Gruby, gładki i biały makaron mieszany m.in. z mięsem i warzywami.

Czytaj dalej »

Wonton

Wonton (chin.: 馄饨, pinyin: húntún) – rodzaj pierożków popularnych w kuchni chińskiej.
Czytaj dalej »

White pudding

White pudding (w Kornwalii także Hog’s pudding) – potrawa mięsna popularna w Szkocji, Irlandii, w Anglii występuje głównie w Kornwalii i hrabstwie Devon. Jest to rodzaj kaszanki bez krwi.

Czytaj dalej »

Wereszczaka

Wereszczaka – potrawa mięsna polskiej kuchni kresowej i litewskiej, dawniej bardzo popularna na Wileńszczyźnie.

Czytaj dalej »

Vol-au-vent

Vol-au-vent (tłum. z fr. „lot z wiatrem”) – danie kuchni francuskiej z ciasta francuskiego z nadzieniem, najczęściej jest to ragoût z mięsa kurczaka z pieczarkami. Serwowane na gorąco, najczęściej po zupie, ale przed daniem głównym, lub jako lunch z frytkami albo chlebem.
Czytaj dalej »

Vindaloo

Vindaloo – to popularne na świecie danie indyjskie. Zostało sprowadzone do indyjskiego regionu Goa przez Portugalczyków i stało się tam posiłkiem często podawanym podczas specjalnych okazji.
Czytaj dalej »

Uszka

Uszka – niewielkie pierogi w kształcie ucha wypełnione farszem, m.in. grzybowym, mięsnym, szpinakowym czy serowym.

Czytaj dalej »

Tonkatsu

Tonkatsu (jap. 豚カツ) − popularna potrawa japońska składająca się z panierowanego smażonego wieprzowego kotleta o grubości od jednego do dwóch centymetrów pokrojonych w kawałki o wielkości jednego kęsa[1]. Zazwyczaj jest serwowana z poszatkowaną kapustą oraz zupą miso.

Tom yam

Tom yum (taj. ต้มยำ) – tajska, ostra zupa przygotowywana na bazie bulionu lub wody, zazwyczaj z krewetkami (tom yam kung) lub kurczakiem (tom yam kai). W jej skład wchodzą ponadto grzyby, trawa cytrynowa, chilli, galangal, liście papedy.

Tokań

Tokań (Tokány) – rodzaj węgierskiego ragoût mięsnego, przyrządzanego z mięsa krojonego w wąskie paski, z dodatkiem wędliny, grzybów, pomidorów, przyprawianego papryką, pieprzem i majerankiem.

Czytaj dalej »

Thukpa

Thukpa język tybetański ཐུག་པ་ transliteracja Wyliego thug pa) – tradycyjna tybetańska zupa z makaronem i warzywami. Występuje zarówno w wersji mięsnej, jak i wegetariańskiej. Popularna i często podawana również w Bhutanie, Nepalu, Sikkimie, i Ladakhu.

Tacos

Tacos – jedno z popularniejszych dań kuchni meksykańskiej.

Składa się ono przeważnie z tortilli wykonanej z mąki kukurydzianej (w odróżnieniu od burrito, do którego tortilla zrobiona jest z mąki pszennej), mięsa wołowego, cebuli, czosnku, przypraw (bazylia, oregano, pieprz, sól, chilli), i pomidorów. Znajdują się w nim również, charakterystyczne dla kuchni meksykańskiej warzywa: czerwona fasola lub kukurydza.

Tacos w restauracjach najczęściej podaje się w formie przystawek. W smaku i przyrządzeniu jest bardzo podobne do burrito.

Sztufada

Sztufada (od wł. stufato – „duszone mięso”) – danie kuchni polskiej, pieczeń duszona z wołowiny szpikowanej słoniną, podawana na ciepło jako danie obiadowe albo na zimno jako przystawka.

Podstawym przepisem jest duży kawałek wołowiny zrazowej lub skrzydła, zamarynowany przed przyrządzeniem, a następnie naszpikowany słupkami słoniny, obsmażony do zrumienienia, po czym duszony do miękkości. Miękka sztufada krojona jest na plastry w poprzek włókien, tak że słonina staje się widoczna w postaci białych oczek w ciemnym mięsie. Sztufada podawana jest z sosem od duszenia, zaprawionym winem i przecierem pomidorowym.

Szpekucha

Szpekucha – tradycyjna, wielkanocna potrawa rodzin polskich na Litwie, będąca pochodzenia niemieckiego, a więc potrawa wynikająca z krzyżówki kultur. „Kuchen” to po niemiecku ciasto, „Speck” – słonina, a szpekuchy to malutkie pieczone drożdżowe pierożki nadziewane słoniną przesmażoną z cebulą i ziołami.

Szczi

Szczi (ros. щи) – znany w kuchni rosyjskiej rodzaj zupy z warzyw liściastych, z dodatkiem mięsa, grzybów lub ryb. W zależności od zastosowanego wywaru, szczi może być swoistym kapuśniakiem, zupą grzybową lub rybną, przy czym kapusta pozostaje składnikiem niezmiennym.

Czytaj dalej »

Szałarma

Szałarma (język arabski: شاورما), szoarma – bliskowschodnia potrawa z mięsa halal, opiekanego na obrotowym rożnie.
Czytaj dalej »

Szaszłyk

Szaszłyk (z ros. Шашлык i krymskotatar. Şışlıq) – potrawa składająca się z kawałków mięsa nadzianych na szpikulec i pieczonych na rożnie lub grillowanych.
Czytaj dalej »

Szakszuka

Szakszuka (w dosłownym tłumaczeniu oznacza wielki bałagan) – danie kuchni tunezyjskiej, składające się kiełbasek merguez i drobno pokrojonego, suszonego mięsa, które razem z cebulą, pomidorami i papryką smaży się na patelni.

Sunday roast

Sunday roast (pol. „niedzielna pieczeń”) – tradycyjne brytyjskie danie serwowane w niedzielę (zazwyczaj wczesnym popołudniem na lunch), składające się z pieczonego mięsa i ziemniaków wraz z dodatkami, takimi jak Yorkshire pudding, warzywa oraz sos.

Czytaj dalej »

Sukiyaki

ukiyaki (jap. 鋤焼 Sukiyaki?) – rodzaj popularnej japońskiej potrawy.
Potrawa ta jest przyrządzana z cienko pokrojonej wołowiny, warzyw oraz tofu, które gotuje się razem w bulionie z sosu sojowego, słodkiej sake oraz cukru.

Souvlaki

Suwlaki (gr. Σουβλάκι, souvlaki, l.mnoga: suwlakia) – popularna potrawa grecka, znana w licznych odmianach.

Czytaj dalej »

Solanka (zupa)

Solanka (ros. солянка) – tradycyjne danie kuchni rosyjskiej, gęsta zupa, ugotowana na mięsnym, rybnym bądź grzybowym rosole z dodatkiem aromatycznych przypraw ziołowych. Łączy w sobie cechy szczi i zupy ogórkowej. Solankę uważano za potrawę chłopską.

Czytaj dalej »

Satay

Satay (pisane też saté) – malajsko/indonezyjskie danie składające się z kawałków lub plastrów mięsa – kurczaka, jagnięciny, wołowiny, ryby, etc. nadzianych na patyczki bambusowe, które później są grillowane nad ogniskiem (z drewna lub węgla), i podawane z ostrymi sosami.
Czytaj dalej »

Samgyeopsal

Samgyeopsal to popularne danie koreańskie. Przyrządza się je z boczku wieprzowego, w ten sam sposób co galbi, wraz z czosnkiem i cebulą. Czasami smaży się na grilu wraz z kimchi. Je się maczając w sosie ssamjjang i zawija w ssangchu.

Rolada

Rolada – rodzaj potrawy mięsnej. Przygotowuje się ją przez zawinięcie farszu w kawałek mięsa. Tradycyjnie była to wołowina, ale można spotkać też rolady robione z użyciem innego mięsa.
Czytaj dalej »

Rogan josh

Rogan josh , Rogan dźosz – danie kuchni indyjskiej, popularne zwłaszcza w Kaszmirze. Słowo Rogan oznacza w farsi sklaryfikowane masło ghee, natomiast josh znaczy „gorący”, tak więc Rogan Josh to po prostu mięso pieczone w maśle ghee, naturalnie przy użyciu odpowiedniego zestawu przypraw. Sama potrawa posiada wiele odmian.

Ramen

Ramen (jap. 拉麺 bądź ラーメン; rāmen) – japońskie danie składające się z rosołu, makaronu i innych składników w zależności od receptury. Ramen do Japonii przywędrował z Chin i różni się od tradycyjnych japońskich zup tym, że zawiera mięso, podczas gdy tradycyjnie w Japonii stosowało się głównie ryby i warzywa.

Czytaj dalej »

Quiche

Quiche – rodzaj wypieku w formie placka składającego się z kruchego ciasta i nadzienia warzywnego zalanego jajeczno-śmietanową masą. Nadzienie może zawierać różne gatunki mięsa, sera i warzyw, a także zioła i przyprawy. Najbardziej znaną potrawą tego typu jest quiche lorraine.

Qima

Kima, ang.: keema, hindi: क़ीमा, pendżabi: ਕੀਮਾ – tradycyjna potrawa kuchni indyjskiej, zwłaszcza w jej wersji muzułmańskiej. Składa się głównie z mielonego mięsa (w istocie słowo „kima/qima” oznacza w urdu po prostu „mielone mięso”), z dodatkiem jarzyn i przypraw.

Pularda

Pularda – młoda, sterylizowana kura nie posiadająca jajników, celowo tuczona w określony sposób celem uzyskania delikatnego i kruchego mięsa, a także nazwa przygotowanych na bazie jej mięsa potraw.

Czytaj dalej »

Pozole

Pozole (z nahuatl pozolli, ‘pienisty’) – rodzaj zupy meksykańskiej z ziaren specjalnej odmiany kukurydzy, zwanej cacahuazintle, z dodatkiem mięsa wieprzowego lub drobiowego.
Czytaj dalej »

Placek lotaryński

Placek lotaryński (fr. quiche lorraine) – ciasto, rodzaj placka zapiekanego z boczkiem, szynką, tartym serem i jajami i sosem bolognese.
Czytaj dalej »

Pilaw

Pilaw (także pilau, pulau, pulao, płow, pilaf, pilafi) – słynna w XVI-XVII wieku potrawa wschodnia, złożona z ryżu z dodatkiem baraniny i ryb smażonych w oliwie lub gotowanych w rosole, z dodatkiem dużej ilości ostrych korzeni.

Czytaj dalej »

Pielmieni

Pielmieni (także pilimeni, pielmenie) – rodzaj pierogów z dość luźnym farszem mięsnym. Potrawa typowa dla kuchni rosyjskiej. Zadomowiona w kuchni polskiej – zwłaszcza na terenach dawnego zaboru rosyjskiego.

Pasztet strasburski

Pasztet strasburski, foie gras – pasztet produkowany z silnie otłuszczonych wątróbek gęsi lub kaczek. Tradycyjne świąteczne danie kuchni francuskiej i jedna z najdroższych potraw tej kuchni.

Czytaj dalej »

Pasztet

Pasztet – potrawa przyrządzana z jednolitej masy przygotowanej z surowego, gotowanego lub pieczonego mięsa, podrobów, drobiu, dziczyzny, warzyw, grzybów, ryb, soi lub sera.
Czytaj dalej »

Paprykarz

Paprykarz – tradycyjna potrawa węgierska z mięsa i papryki, niekiedy z dodatkiem śmietany (zdaniem niektórych jest to podstawowy wyróżnik paprykarzu), podobna do gulaszu i często z nim mylona.

Czytaj dalej »

Pane con la milza

Pane con la milza (syc. pani cà meusa) – tradycyjna potrawa kuchni palermitańskiej.

Potrawa składa się z miękkiej bułki pokrytej sezamem oraz kawałków cielęcej śledziony i płuc. Śledziona i płuca są najpierw gotowane, a następnie smażone. Serwowana jest na specjalnych straganach. Najsłynniejszy meusaro (osoba sprzedająca pane con la milza) znajduje się na rynku Vucciria.

Olla podrida

Olla podrida (pl. „zgniły garnek”) – hiszpańska potrawa jednogarnkowa, gotowana z resztek. Składają się na nią różnego typu mięsa, warzywa i fasola.

Okroszka

Okroszka (ros. окрошка) – popularna rosyjska zupa, która jest przyrządzana z żółtek, musztardy, kwasu chlebowego, ogórków, zieleniny oraz z pieczonej cielęciny i szynki. Ta zupa jest spożywana na zimno z dodatkiem śmietany.

Ragoût

Ragoût (wym. ragu, fr. ragoût odnotowane już w 1642; od ragoûter — wzmocnić smak (odnosi się do dania, a nie do osoby jedzącej); od goût — smak) — w kuchni francuskiej typ potrawy z mięsa, drobiu, dziczyzny, ryby lub warzyw, pokrajanych na regularnej wielkości kawałki i uduszonych w wywarze rybnym, warzywnym lub mięsnym, niekiedy w zagęszczonym zasmażką sosie, zwykle przyprawionych ziołami lub korzeniami.

Czytaj dalej »

Navarin

Navarin – rodzaj francuskiej potrawy.
Potrawa ta jest przyrządzana z duszonej baraniny z pomidorami, małymi cebulkami oraz ziemniakami pokrojonymi w cząstki.
Navarin to rodzaj ragoût.

Naleśniki Hortobágy

Naleśniki hortobágyi (węg. hortobágyi palacsinta) – jedno z najpopularniejszych dań kuchni węgierskiej.
Czytaj dalej »

Momo

Momo (język tybetański: མོག་མོག;་ Wylie: mogmog) – rodzaj pierożków z mięsem, danie kuchni tybetańskiej, popularne również w Nepalu i Indiach.

Czytaj dalej »

Mirmiz

Mirmiz – baranina podsmażana z fasolą, pomidorami i ziemniakami. Danie kuchni tunezyjskiej.

Objabilmerguez

Objabilmerguez – kiełbaski w pikantnym sosie pomidorowym, podane z ziemniakami, dużą ilością czosnku oraz jajkiem. Tradycyjna potrawa kuchni tunezyjskiej.

Merquez

Merguez – pikantna kiełbaska z jagnięciny lub – rzadziej – z wołowiny pieczona na ogniu. Tradycyjna potrawa kuchni tunezyjskiej.

mieta_obrazek